Wat is een mening?

“Ze zijn bewust bezig om de wereld steeds eenvormiger te maken”, zegt een vriendin tegen me. Op mijn vraag wie ze dan voor ogen heeft, komt eerst geen antwoord. Na aandringen zegt ze: “de regering, Rutte, de industrie, etc.” Ons gesprek ontspoort omdat ik daar nogal wat tegenin te brengen heb. Ons gesprek eindigt met de sussende woorden: “laten we er maar over ophouden. Ieder heeft nu eenmaal een eigen mening”. Ik blijf erg onbevredigd achter.

Dat iedereen een eigen mening mag hebben, onderschrijf ik volledig. Maar een mening die louter op niet onderzochte aannames is gebaseerd, is geen mening maar een gevoel. En hoewel ik vind dat je gevoelens ook moet kunnen uiten, mag je ze niet verwarren met een mening.

Een mening is een prima vertrekpunt voor overleg, maar alleen als die mening bijgesteld kan èn mag worden als de feiten anders blijken te liggen. Over gevoelens kun je echter niet discussiëren. Die kun je alleen maar respecteren. Wie over gevoelens begint, gooit de deur dus dicht en heeft geen behoefte aan verdere afstemming.

Afstemmen doen we in dit land door elkaar allereerst te vertellen hoe we persoonlijk tegen zaken aankijken. De daarop volgende discussie is nodig om als maatschappij een stap verder te komen. Als we niet kunnen afstemmen kunnen we alle overleg wel schrappen. Dan gaat het recht van de sterkste gelden en is elk debat zinloos.

Alternatieve feiten

Verontrustend vind ik de introductie van de term ‘alternatieve feiten’. Opgekomen in de regeringsperiode van Donald Trump. Het begrip sluit aan bij de ook door mij gedeelde stelling dat iedereen een eigen mening mag hebben en mag verkondigen. Wat ik absoluut niet deel is de suggestie dat er twee soorten feiten zouden zijn; ‘gewone’ en ‘alternatieve’ feiten. Volgens mij is een feit pas een feit als er objectief en -zo mogelijk- wetenschappelijk bewijs voor te leveren is. Wanneer je feiten koppelt aan een per definitie subjectieve mening is die objectiviteit niet meer aanwezig. Het gebruiken van de term ‘alternatieve feiten’ zet de deur open voor fake news en brengt ons naar een enge wereld waarin het gelijk van elke gek evenveel waard is als het gelijk van de objectieve onderzoeker. Wie wil nou in zo’n wereld leven? 

Voor als je zelf verder wil zoeken:

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.